Wagenwerkplaats 1915

project status:

Deel dit project >

Wagenwerkplaats

Het behoud van de Wagenwerkplaats was een van de eerste projecten waar SIESTA zich begin deze eeuw mee bezighield. Ooit één van de grootste werkgevers van Amersfoort, in 2000 bedreigd met sloop en tegenwoordig een levendige herinnering aan het spoorwegverleden van de stad. 

Vanaf het begin van de twintigste eeuw was de Wagenwerkplaats een onmisbare schakel binnen het Nederlandse spoorwegnet. Hier werden goederenwagens onderhouden en gerepareerd in een tijd dat vrachtverkeer nog vooral over spoor plaatsvond. Na de opening ervan in 1904 groeide het terrein uit tot industrieel ensemble met werkhallen, rangeersporen en ondersteunende voorzieningen. Decennialang bood het werk aan grote aantallen werknemers en was het één van de grootste werkgevers van Amersfoort, die indirect bijdroeg aan het ontstaan van de grote arbeiderswijk het Soesterkwartier.

Na de sluiting van de wagenwerkplaats verloor het terrein zijn oorspronkelijke functie en kwam de toekomst ervan ter discussie te staan. In deze periode dreigde sloop, zoals bij veel industriële locaties destijds het geval was. Dankzij de inzet van SIESTA bleef het complex behouden. Niet alle gebouwen konden hierbij behouden blijven, maar de belangrijkste gebouwen als de Hoofdwerkplaats, de Rijtuigenloods, het Ketelhuis en de Veerensmederij zijn aan de sloophamer ontkomen. SIESTA zette zich actief in voor erkenning van de cultuurhistorische- en architectonische waarde van de Wagenwerkplaats, wat er in 2007 toe leidde dat het terrein werd aangewezen als rijksmonument.

Sindsdien bevindt de wagenwerkplaats zich in een fase van herontwikkeling. Het voormalige industriegebied wordt geleidelijk getransformeerd naar een gemengd gebied met ruimte voor wonen, werken en culturele functies. Deze ontwikkeling van industriegebied naar woongebied houdt de stad en betrokken organisaties nog steeds bezig en zal ook in de toekomst aandacht blijven vragen. De centrale vraag daarbij is hoe nieuwe functies kunnen worden ingepast zonder het historische en industriële karakter van het terrein aan te tasten.

SIESTA pleit er actief voor om bij de herontwikkelingen de karakteristieke sfeer van de Wagenwerkplaats te behouden. De bestaande bebouwing, de structuur van het terrein en de zichtbare sporen van het industrieverleden vormen samen een uniek ensemble. Door zorgvuldig om te gaan met deze kwaliteiten blijft de Wagenwerkplaats niet alleen een herinnering aan het verleden, maar ook een herkenbaar en betekenisvol onderdeel van het hedendaagse Amersfoort.

Projectgegevens

Kenmerken gebied: vroeg 20e eeuwse spoorweghallen van architect D.A.N. Margadant

Functie: voormalige werkplaats voor goederenwagens van de Hollandsche IJzeren Spoorweg Maatschappij en later de NS

Opening: 1 maart 1904

Aantal medewerkers: 174 (1904), 400 (1930), 650 (1950), 350 (1970)

Locatie: Google maps

Huidige functie: gemengd woon-werk gebied, werkplaats NS, in herontwikkeling

Wilt u op de hoogte blijven van de laatste historische weetjes over industrieel erfgoed? Wilt u zich verdiepen in de industriële geschiedenis van Amersfoort of wilt u op de hoogte blijven van onze activiteiten? Schrijf u dan in voor onze nieuwsbrief door op onderstaande knop te klikken!